नांदेड, दि. ६ जून (प्रतिनिधी, माधव वाघमारे) :
महसूल प्रशासनातील अधिकारी व कर्मचाऱ्यांची कायदेशीर समज अधिक बळकट करण्याच्या उद्देशाने नांदेड येथे एका विशेष प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते. जिल्हाधिकारी राहुल कर्डीले यांच्या संकल्पनेतून जिल्हा नियोजन भवन येथे ‘महसूल कायदे, चॅप्टर प्रकरणे आणि कायदा-सुव्यवस्था विषयक बाबीं’वर हे सविस्तर चर्चासत्र व प्रशिक्षण पार पडले. या प्रशिक्षणामुळे जिल्ह्यातील महसूल प्रशासनातील निर्णय प्रक्रियेत गुणवत्ता, पारदर्शकता आणि कार्यक्षमता वाढण्यास मोठी मदत होणार आहे.
न्यायालयीन पडताळणीत टिकणारे आदेश द्या: निवृत्त न्यायाधीश वेदपाठक
या कार्यक्रमात प्रमुख मार्गदर्शक म्हणून निवृत्त मुख्य जिल्हा न्यायाधीश श्री. वेदपाठक उपस्थित होते. त्यांनी महसूल प्रशासनाशी संबंधित विविध कायदे, नैसर्गिक न्यायाची तत्त्वे, सुनावणी प्रक्रिया, आदेश लेखन आणि पुराव्यांचे मूल्यमापन यावर प्रकाश टाकला.
“महसूल अधिकाऱ्यांच्या आदेशांमध्ये वस्तुनिष्ठता, कायदेशीर अचूकता आणि पारदर्शकता असणे अत्यंत आवश्यक आहे. न्यायालयीन पडताळणीत (Judicial Scrutiny) टिकतील, असेच ठोस आदेश अधिकाऱ्यांनी दिले पाहिजेत,” असे प्रतिपादन श्री. वेदपाठक यांनी केले.
याशिवाय त्यांनी जमीन महसूल संहिता, जमीन अभिलेख, अतिक्रमण, अपील प्रक्रिया तसेच महसूल न्यायालयीन कामकाजातील त्रुटी टाळण्याचे उपाय आणि प्रकरणांच्या प्रभावी निपटाऱ्याबाबतही सविस्तर मार्गदर्शन केले.
‘BNSS’ अंतर्गत प्रतिबंधात्मक कारवाईचे बारकावे स्पष्ट
नव्याने लागू झालेल्या भारतीय नागरी सुरक्षा संहिता (BNSS) अंतर्गत चॅप्टर प्रकरणे दाखल करण्याची प्रक्रिया काय आहे, यावर या शिबिरात विशेष भर देण्यात आला. शांतता व सुव्यवस्था राखण्यासाठी महसूल अधिकाऱ्यांची भूमिका किती महत्त्वाची आहे, हे सांगताना त्यांनी खालील मुद्द्यांवर सविस्तर मार्गदर्शन केले:
- प्रतिबंधात्मक कारवाईची अचूक पद्धत
- नोटीस बजावणी आणि कारणे दाखवा नोटीस (Show Cause Notice)
- साक्षी-पुरावे नोंदविणे
- हमीपत्रे आणि जामीन प्रक्रियेचे विविध पैलू
प्रत्यक्ष उदाहरणांद्वारे शंकांचे निरसन
प्रशिक्षणादरम्यान उपस्थित अधिकारी व कर्मचाऱ्यांनी त्यांच्या दैनंदिन कामकाजात येणाऱ्या अडचणी आणि शंका मांडल्या. निवृत्त न्यायाधीश वेदपाठक यांनी प्रत्यक्ष कामकाजातील उदाहरणे (Case Studies) देऊन महसूल आणि न्यायालयीन प्रक्रियेतील महत्त्वाचे बारकावे स्पष्ट करत सर्वांच्या शंकांचे निरसन केले.
प्रशासकीय अधिकाऱ्यांची मोठी उपस्थिती
या महत्त्वपूर्ण प्रशिक्षण शिबिराला जिल्ह्यातील वरिष्ठ अधिकाऱ्यांची प्रमुख उपस्थिती होती. यामध्ये:
- श्री. राहुल कर्डीले (जिल्हाधिकारी, नांदेड)
- श्री. झेनिथ चंद्रा दोंतुला (सहायक जिल्हाधिकारी)
- श्री. किरण अंबेकर (निवासी उपजिल्हाधिकारी)
यांच्यासह जिल्ह्यातील सर्व उपविभागीय अधिकारी (SDO), तहसीलदार, नायब तहसीलदार, महसूल अधिकारी, विविध नगरपालिकांचे मुख्याधिकारी तसेच इतर संबंधित विभागांचे अधिकारी व कर्मचारी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.
या प्रशिक्षणाने महसूल विभागाच्या कार्यपद्धतीला एक नवी दिशा आणि गती मिळेल, असा विश्वास प्रशासनाकडून व्यक्त करण्यात आला आहे.












